شمال از شمال غربی...! ( آشنایی با نگین زیبای شمال غرب کشور...)
چهره های ارومیه:
- غلامرضا حسنی امام جمعه ارومیه و نماینده ولی فقیه در استان
- دده کاتیب شاعر
- سید پرویز فتاح وزیر نیرو در دولت نهم
- صادق محصولی وزیر کشور در دولت نهم
- علی عبدالعلی زاده وزیر مسکن و شهر سازی در دولت آقای خاتمی
- مسعود پزشکیان وزیر بهداشت و درمان و آموزش پزشکی
- اسکندر نعمتی که در به پیروزی رساندن انقلاب جمهوری اسلامی ایران و جنگ نقش داشت و شاگردان زیادی را پرورش داد.[۱۵]
- رضا مریدی دومین سیاستمدار کانادایی-ایرانی که به مجلس قانونگذاری این کشور راه پیدا کردهاست.
- حیدرخان عمواوغلی پایه گذار حزب کمونیست ایران و اولین دبیرکل حزب کمونیست ایران و از فعالان موثر جنبش مشروطه ایران.
- صفی الدین اورموی استاد موسیقی
- حبیب محبیان معروف به حبیب و خواننده موسیقی سبک پاپ در آمریکا
- عبدالرحمان قاسملو فعال سیاسی و دبیرکل حزب دموکرات کردستان ایران
- نسرین مقانلو بازیگر ایرانی است.
- بیژن کامکار آهنگ ساز نوازنده دف و خواننده ایرانی است.
- هما ناطق نویسنده، پژوهشگر و استاد دانشگاه در رشته تاریخ است.که در سال ۱۳۵۹ به فرانسه بازگشت و به پژوهش و تدریس در دانشگاه سوربن پرداخت.
اماکن دیدنی ارومیه
اماکن طبیعی:۱- دریاچه ارومیه و جزایر آن و پارک ملی دریاچه ( جزیره حفاظت شده کبودان با گونه های گوزن خالدار که در دنیا بی نظیر است، جزیره اسلامی و ...) کاظم داشی، مشت عثمان ۲- دهکده ساحلی باری در مسیر ارومیه به سلماس ( دارای پلاژهای ساحلی، ویلا و هتل ۵ ستاره) ۳ـ دهکده ساحلی چی چست (از مسیر جاده دریا) ۴- تفرجگاه بند ۵- تفرجگاه دره قاسملو ۶- دریاچه مارمیشو ۷- پارک جنگلی ارومیه ۸- پارک ساحلی (رودخانه شهرچای) ۹- کوهها و مراتع ییلاقی بین مرز ایران و ترکیه ۱۰- پارک ائللرباغی با امکانات توریستی و تفریحی از جمله قایقرانی و ...
اماکن تاریخی: سه گنبد - مسجد جامع - بازار تاریخی ارومیه و اماکن مجاور - مجموعه ساختمانی معاصر ایالت ( ساختمان شهرداری، شهربانی قدیم و ...) موزه ارومیه ( دارای آثار تاریخی بجا مانده از دوره مادها تا به امروز) ، کلیسای ننه مریم، کلیسای مارقویا، کلیسای ماریوخنه، آتشکده تمر، مدرسه هدایت، مسجد مناره
اماکن اقامتی با امکانات رفاهی ویژه داخل شهر: مهمانسرای بین المللی ارومیه - هتل ۵ ستاره ساحل - هتل ۵ ستاره مروارید و ...
مشخصات جغرافيايي
شهرستان اروميه؛ مهم ترین منطقه ی استان آذربایجان غربی به شمار می آید که در ناحیه ی مرکز استان واقع شده است. مرکز این شهرستان در 45 درجه و 2 دقيقه درازای خاوری و و 37 درجه و 32 دقيقه پهنای شمالی و ارتفاع 1332 متری از سطح دريا واقع شده است. شهرستان اروميه از شمال به سلماس، از جنوب به اشنويه از خاور به درياچه اروميه و از باختر به خاک تركيه محدود می شود. درياچه اروميه در اين شهرستان مهم ترين پديده طبيعی، اقتصادی و گردشگری به شمار می آید.
شهر اروميه (مرکز استان آذربايجان غربی) در جلگه ای به درازای 70 كيلومتر و پهنای 30 كيلومتر در كنار درياچه لاجوردی اروميه گسترده شده است. اين جلگه از رسوبات رودهای باراندوز، شهر چای، روشه چای و نازلوچای كه همه ساله به طور منظم آن را مشروب می سازند؛ پوشيده شده است. پيشينه ی تاريخی و استقرار اين شهر در مسير قفقاز، ارمنستان، آسيای صغير و بين النهرين و نيز زمين های بارور و آب و هوای مساعد، اهميت بسيار ويژه ای را به آن بخشيده است. راه های دسترسی به این منطقه عبارت اند از:
- مسير راه اروميه - سلماس، به درازای 80 كيلومتر.
- مسير اروميه- مهاباد، به درازای 137 كيلومتر.
- مسير راه تبريز – اروميه.
- شهر اروميه هم چنين دارای فرودگاه بين المللی است.
اروميه و حومه ی آن از جهت منابع طبيعی و انسانی يكی از غنی ترين مناطق آذربايجان غربی محسوب می شوند. شهرستان اروميه؛ مهم ترين منطقه ی آذربايجان غربی است که وجود جاذبه های متعدد طبيعی و تاريخی، آن را از نظر گردشگری برجسته و قابل توجه نموده است. انواع درختان کهن سال در ميان چمن زارهای سبز و خرم و باغ ها و بوستان های با صفا اين شهرستان را در برگرفته اند. به عقيده بعضی از مورخين اروميه محل تولد زرتشت پيغمبر بوده است. اهالی این منطقه به شغل های کشاورزی، دام داری، صنایع دستی و شغل های خدماتی و بازرگانی اشتغال دارند. درياچه اروميه در اين شهرستان؛ مهم ترين پديده طبيعی، اقتصادی و گردشگری به شمار می آید. اروميه از نظر كشاورزی، باغ داری و دام داری خودكفا بوده و جایگاه مناسبی دارد. پارک ملی، چشمه های متعدد منطقه، مناطق حفاظت شده، کوه های سر به فلک کشيده، مراتع ييلاقی و از همه مهم تر درياچه اروميه به همراه جزاير متعدد داخل آن و زيستگاه های پرندگان عمده ترين جاذبه های طبيعی شهرستان اروميه را تشکیل می دهند. هم چنين پيشينه ی غنی و تاريخ پرفراز و نشيب منطقه نيز باعث وجود اماکن و بناهای تاريخی متعددی در اين ناحيه شده است. مساجد زيادی نيز در اين منطقه وجود دارند که برخی از آن ها مانند مسجد سردار اروميه از جمله آثار ديدنی منطقه به شمار می روند. کليساهای متعدد موجود در اروميه نیز جزو بناهای تاريخی و معماری با ارزش هستند. كليسای مارقويا که يكی از قديمی ترين بناهای مذهبی است؛ منسوب به حضرت قوما يكی از دوازده حواريون مسيح (ع) است. كليسای قديمی ماريوخنه که سبک معماری آن متعلق به قرن پنجم ميلادی است، آتشكده تمر که مربوط به دوره سلاطين هخامنشی است و ده ها قلعه، پل، مدرسه، حمام، مقبره، عمارت، خانه، سنگ نبشته همراه با بازار اروميه؛ مجموعه ای دیدنی به وجود آورده اند. منطقه تاريخی اروميه از قرن ها پيش مهد تمدن و مركز علم و دانش بوده و شهر اروميه يكی از مناطق معتبر علوم قديمی به شمار می رفته و علما و فضلا و دانشمندان متبحر، اصول فقه اسلامی و حكمت و فلسفه و ادبيات را به علاقه مندان تدريس می كردند.
مکان های دیدنی و تاریخی
شهرستان اروميه يکی از مهم ترين مناطق آذربايجان است که وجود جاذبه های متعدد طبيعی و تاريخی، آن را از نظر گردشگری برجسته و قابل توجه نموده است. پارک ملی درياچه اروميه، چشمه های متعدد منطقه که خاصيت درمانی دارند، مناطق حفاظت شده، کوه های سر به فلک کشيده، مراتع ييلاقی و از همه مهم تر درياچه اروميه به همراه جزاير متعدد داخل آن و زيستگاه های پرندگان عمده ترين جاذبه های طبيعی شهرستان اروميه هستند. هم چنين پيشينه ی غنی و تاريخ پر فراز و نشيب منطقه نيز باعث ايجاد اماکن و بناهای تاريخی متعددی در اين ناحيه شده است. مساجد زيادی نيز در اين منطقه وجود دارند که برخی از آن ها مانند مسجد سردار اروميه از جمله آثار ديدنی منطقه به شمار می روند. کليساهای متعدد موجود در اروميه جزو بناهای تاريخی با ارزش منطقه هستند. كليسای مارقويا که يكی از قديمی ترين بناهای مذهبی است؛ منسوب به حضرت قوما يكی از دوازده حواريون مسيح است. كليسای قديمی ماريوخنه که سبک معماری آن متعلق به قرن پنجم ميلادی است، آتشكده تمر که مربوط به دوره سلاطين هخامنشی است و ده ها قلعه، پل، مدرسه، حمام، مقبره، عمارت، خانه، سنگ نبشته در کنار بازار اروميه مجموعه جالبی از جاذبه های تاريخی و مکان های ديدنی به وجود آورده اند.
واژه «اروميه» مشتمل از دو كلمه «اور» و«ميه» است. زبان های باستانی اور به معنای شهر، جا، مكان و قلعه است، مانند اورشليم. و «ميه» يا «ميا» نيز به معنای آب است و اين شهر را به سبب وفور آب «شهر آب» ناميده اند. از سوابق اوليه ی بنای اين شهر كه فعلا به نام اروميه معروف است اطلاعات چندانی در دست نيست. هم چنين اطلاع درستی از اين كه نام باستانی اروميه چه بوده، در دست نيست. تنها می دانيم که کرانه های باختری درياچه اروميه را در قديم گليزان می ناميدند. گروهی به اشتباه آن را با شهرستان چی چست ( شيز) يكی می دانند. برخی نام آن را مشتق از شهر ارومچی تركستان چين می دانند. برخی نيز اروميه را از شهرهايی می دانند كه انوشيروان بنا كرده و می گويند پس از آن كه سپاهيان ايران به فرماندهی انوشيروان وارد شامات (سوريه) شد و شهر انطاكيه را تسخير نمود، دستور داد تا اهالی آن شهر را به ايران كوچ داده و در اين شهر اقامت دهند. سپس شهری به نام «روميه» ساخته شده و مردم انطاكيه در آن ساكن شدند و بعد كلمه روميه رفته رفته به اروميه تبديل شده است.
به عقيده بعضی ديگر از مورخين اروميه محل تولد زرتشت پيغمبر بوده و از اماكن مقدسه زرتشتيان به شمار می رود. بر اساس نوشته های كتاب «اوستا» در نيمه قرن هفتم قبل از ميلاد؛ زرتشت در كنار رود «داييتا» كه از رودخانه های استان آذربايجان غربی است از جانب خدای بزرگ مأمور اصلاح امور مردم شده و در حاشيه باختری درياچه «چی چست» به اشاعه مذهب خود پرداخته است.
از شواهد و آثار باستانی منطقه؛ معلوم می شود كه ارومیه در زمان دولت ماد نيز آباد و مسكون بوده است. از برخی آثار عتيقه و ابنيه ی تاريخی اين منطقه و اطراف آن مانند قلعه حسنلو، گوی تپه، صورت حجاری شاه ساسانی، بنای مسجد جامع و كليسای ننه مريم و بعضی آثار ديگر به درستی مشخص می شود كه اين منطقه از گذشته های دور با كمی تغيير محل (گوی تپه – تويراق قلعه - چيچكلو و نيز محل فعلی ) وجود داشته است. همين طور از روی نبش قبوری كه كشف شده؛ قدمت اين ناحيه را تا چهار هزار سال پیش از ميلاد مسلم می دانند. باختر درياچه اروميه همواره بيش از ساير نقاط ايران مورد توجه ملل ما قبل تاريخ قرار داشت، زيست گاه های متعددی نيز كه امروزه تپه هايی از آن ها باقی است، نشان دهنده همين امر است.
آثار مكشوفه از تپه های تاريخی گوی تپه و حسنلو گواه بارز اين ادعا است. «گوی تپه» با قديمی ترين تپه های باستانی بين النهرين، آسيای صغير و فلات ايران قابل مقايسه است. انتساب چند زرتشتی كه در هنگام تولد عيسی (ع) به بيت الحم رفته بودند و در اروميه مدفون اند؛ حاكی از آن است كه اين شهر يكی از بزرگ ترين كانون های مذهبی و اجتماعی گذشته های دور بوده و سرداران و امپراطوران روم جهت دست يابی به آتشكده يا آذرخش بزرگ زرتشتيان (آذرگشسب) و پايتخت تابستانی ساسانيان ( گزنا) يا تخت سليمان، بارها از آن عبور كرده اند.
بعد از اسلام؛ نيز اروميه دومين شهر مهم آذربايجان، پس از مراغه، به شمار می رفت. از قرن 15 ميلادی كه تركان عثمانی جايگزين امپراطور روم شرقی شدند، اروميه به عنوان شهر سرحدی اهميت بسیار زیادی پيدا كرد و از برج و باروی مهمی برخوردار شد. برج سه گنبد و مسجد جامع اروميه از يادگارهای عظمت تمدن اسلامی در منطقه به شمار می رود. در اين دوران شهر اروميه؛ نقطه تلاقی اقوام و اديان پيرامون خود از قبيل آشوری ها، ارمنی ها، يهودی ها، و بالاخره مسلمانان بود. منطقه تاريخی اروميه از قرن ها پيش مهد تمدن و مركز علم و دانش بوده و شهر اروميه يكی از مناطق معتبر علوم قديمه به شمار می رفته، علما و فضلا و دانشمندان متبحر، اصول فقه اسلامی و حكمت و فلسفه و ادبيات را به علاقه مندان تدريس می كردند.
سوغاتی ها : عرق بیدمشک - عرق بادرنجبویه - نقل بیدمشک - حلوای گردو و هویج ، سوجوق و ...
این شهر دارای باغات انگور و سیب بسیار بوده که محصولات مختلفی از جمله مویز، کشمش و دوشاب به عمل می آید. همچنین ارومیه از نعمت فراوان مراتع و کشاورزی برخوردار است. صنایع دستی این شهر نیز در نوع خود بینظیر است.
مسیر پل پیش از احداث

کاظم داشی دریاچه ارومیه





شهرداری ارومیه

بنای مسجد جامع




مقبره سه گنبد


مسجد سردار ارومیه


